ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา Esport ไทย ไม่ได้เป็นแค่กระแสของคนเล่นเกมอีกต่อไป แต่ค่อย ๆ พัฒนาเป็นอุตสาหกรรมที่มีทั้งผู้เล่น ผู้ชม ทีมอาชีพ ลีกแข่งขัน และหน่วยงานที่เข้ามาช่วยผลักดันอย่างจริงจัง ปัจจุบันไทยมี สมาคมกีฬาอีสปอร์ตแห่งประเทศไทย (TESF) ที่ทำหน้าที่ผลักดันการแข่งขัน การพัฒนาบุคลากร และระบบนิเวศของกีฬาอีสปอร์ตอย่างต่อเนื่อง ภาคเอกชนก็เข้ามามีบทบาทมากขึ้น ทำให้ภาพของ Esport ไทย ชัดขึ้นในฐานะ กีฬา และอุตสาหกรรมดิจิทัล ไม่ใช่เพียงกิจกรรมเพื่อความบันเทิงเท่านั้น
Esport คืออะไร
Esport หรือ Electronic Sports คือการแข่งขันเกมในรูปแบบกีฬาอย่างเป็นระบบ มีการกำหนดกติกา มีผู้เล่นแบบทีมและ เดี่ยว มีการแข่งขันหลายระดับตั้งแต่มือสมัครเล่นไปจนถึงระดับอาชีพ และมีเงินรางวัลพร้อมการถ่ายทอดสดให้ผู้ชมติดตาม เหมือนกีฬาชนิดอื่น ๆ ต่างกันเพียงสนามแข่งขันถูกย้ายมาอยู่บนเกมนั้นเอง และจุดที่ทำให้ Esport แตกต่างจากการเล่นเกมทั่วไปคือเรื่องของ เป้าหมาย และ วินัย เพราะการเล่นเกมทั่วไปอาจเล่นเพื่อผ่อนคลาย แต่ต้องมีการฝึกซ้อมจริงจัง มีโค้ช มีการวางกลยุทธ์ วิเคราะห์คู่แข่ง และเล่นภายใต้แรงกดดันของการแข่งขันจริง ทำให้กีฬาประเภทนี้ได้รับความนิยมของเด็ก และวัยรุ่นยุคใหม่นั้นเอง
เกมอีสปอร์ตที่นิยมมักอยู่ในกลุ่มหลัก ๆ เช่น Battle Royale อย่าง PUBG และ Free Fire, กลุ่ม MOBA อย่าง MLBB และ RoV รวมถึงเกมยิงเชิงแข่งขัน ซึ่งในไทยเกมเหล่านี้คือฐานสำคัญที่พาวงการอีสปอร์ตเติบโต เพราะเข้าถึงง่าย ดูสนุก และมีระบบการแข่งขันต่อเนื่องทั้งในประเทศและระดับนานาชาติ
5 เกมยอดนิยมของวงการ Esport ไทย
Rov (Arena of Valor)
ถ้าพูดถึงเกมที่เป็น ภาพจำ ของวงการ Esport ไทย ชื่อของ RoV มักขึ้นมาเป็นอันดับแรกเสมอ เกมนี้คือ MOBA บนมือถือที่เข้าถึงง่าย เล่นได้เร็ว และสร้างวัฒนธรรมอีสปอร์ตมือถือในไทยอย่างชัดเจน ทั้งในระดับผู้เล่นทั่วไป โรงเรียน มหาวิทยาลัย ไปจนถึงทีมอาชีพ ความแข็งแรงของ RoV ในไทยไม่ได้มาจากแค่จำนวนผู้เล่น แต่ยังมาจากการที่เกมนี้มีลีกอาชีพและระบบแข่งขันต่อเนื่องยาวนาน ทำให้เกิดทั้งแฟนเกม ชุมชนผู้ติดตาม และเส้นทางสู่นักกีฬาอาชีพที่ชัดกว่าหลายเกม
สิ่งเหล่านี้ทำให้ Rov ไม่ได้เป็นแค่เกมดัง แต่เป็น ระบบการแข่งขัน ที่หล่อเลี้ยงวงการไทยจริง ๆ
PUBG Mobile
โดยเป็นอีกเกมที่มีบทบาทสำคัญมากกับวงการอีสปอร์ตไทย โดยเฉพาะในมิติของการแข่งขันแบบเอาตัวรอดที่ใช้ทั้งทักษะการยิง การตัดสินใจ และการวางแผนทีม จุดเด่นของ PUBG Mobile คือการเป็น Battle Royale ที่มีฐานผู้เล่นกว้าง และมีความตื่นเต้นสูงในเชิงการรับชม เพราะผลการแข่งขันสามารถพลิกได้ตลอดเวลา สิ่งนี้ทำให้เกมมีเสน่ห์ทั้งสำหรับผู้เล่นจริงจังและผู้ชมที่ติดตามการแข่งขัน ในประเทศไทย มีระบบแข่งขันอย่างต่อเนื่องพอสมควร ทั้งระดับประเทศและระดับคัดเลือกสู่เวทีนานาชาติ
โดยการแข่งขันก็เป็นตัว บ่งบอกว่าเกมนี้ยังมีฐานการแข่งขันแข็งแรง และมีช่องทางให้ผู้เล่นไทยเติบโตจากระดับสมัครเล่นสู่ระดับอาชีพได้จริง สิ่งนี้ทำให้ PUBG Mobile มีความสำคัญมากในฐานะเกมที่ผสมทั้ง ความนิยมของคนที่เข้ามาดู และก็ ความจริงจังของการแข่งขัน ได้ไปพร้อม ๆ กัน
Free Fire
เกม Free Fire คือเกม Battle Royale บนมือถือที่มีจุดแข็งสำคัญเรื่องการเข้าถึงง่าย ใช้สเปกเครื่องไม่สูง และจังหวะเกมค่อนข้างเร็ว จึงได้รับความนิยมมากในกลุ่มผู้เล่นอายุน้อยและผู้เล่นทั่วไปที่อยากเข้าสู่เกมแข่งขันโดยไม่ต้องมีอุปกรณ์แพง จุดแข็งนี้ทำให้ Free Fire เติบโตได้ดีในหลายประเทศ รวมถึงไทย ซึ่งเป็นตลาดมือถือขนาดใหญ่และมีฐานผู้เล่นเกมบนสมาร์ตโฟนจำนวนมาก สำหรับวงการไทย มีระบบการแข่งขันอย่างเป็นทางการต่อเนื่อง และการสื่อสารกับแฟนเกมในประเทศช่วยให้ Free Fire ยังคงมีที่ยืนชัดเจนในระบบอีสปอร์ตไทย
แม้การแข่งขันจะรุนแรงจากเกมมือถืออื่น ๆ ก็ตาม ก็สะท้อนว่ามีชุมชนผู้ติดตามจำนวนมากในไทย และยังคงมีที่ยืนชัดเจนในระบบอีสปอร์ตไทย
VALORANT
และเกม Valorant หรือ วาโล คือเกมยิงเชิงกลยุทธ์ที่ผสมความแม่นยำแบบเกม FPS เข้ากับการใช้สกิลของตัวละคร ทำให้เกมมีทั้งมิติด้านทักษะส่วนบุคคลและการวางแผนทีม จุดแข็งของ VALORANT อยู่ที่การเป็นเกมที่ดูสนุกสำหรับผู้ชมและจริงจังสำหรับนักแข่ง เพราะทุกจังหวะมีผลกับเกมอย่างมาก จึงเป็นเกมที่ได้รับความนิยมเร็วในหมู่ผู้เล่นที่ชอบการแข่งขันระดับสูง โดยเฉพาะในกลุ่มพีซีเกมเมอร์ ในไทยแม้จะไม่ได้เป็นเกมมือถือแต่ก็มีฐานผู้ติดตามและระบบแข่งขันชัดขึ้นเรื่อย ๆการเชื่อมต่อกับลีกระดับภูมิภาคของ สิ่งเหล่านี้ช่วยให้เกมมีชุมชนแข่งขันจริงจัง และค่อย ๆ ขยายอิทธิพลในไทยอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะในกลุ่มผู้เล่นที่มองหาสายอาชีพในเกมยิงแบบทีม
โดยในเชิงระดับโลกเกมนี้เป็นหนึ่งในอีสปอร์ตที่ถูกพูดถึงมากที่สุดในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ดังนั้นถ้าจัดอันดับจาก อิทธิพลต่ออนาคตของวงการไทย ควบคู่กับ ความนิยมของสายแข่งขันจริงจัง VALORANT ยังเป็นชื่อที่ละเลยไม่ได้
MLBB (Mobile Legends: Bang Bang)
Mobile Legends: Bang Bang หรือ MLBB เป็นเกม MOBA บนมือถือที่ประสบความสำเร็จสูงมากในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ แม้ในไทยจะมี RoV เป็นเกมเจ้าตลาดมานาน แต่ช่วงหลัง MLBB เริ่มมีบทบาทชัดขึ้นผ่านการแข่งขันและการขยายลีกในประเทศ จนกลายเป็นหนึ่งในชื่อที่ควรถูกจับตาในวงการไทย โดยเฉพาะเมื่อระบบอีสปอร์ตระดับภูมิภาคและระดับโลกของเกมนี้แข็งแรงมาก และทำให้มีโอกาสเติบโตแรงในไทยต่อจากนี้ และน่าจะเป็นเกมที่ชิงเวลาผู้ชมจากเกม MOBA อื่นได้มากขึ้นเรื่อย ๆ
ทำไมเกมเหล่านี้ถึงได้รับความนิยมในไทย
เมื่อดูภาพรวมของทั้ง 5 เกม จะเห็นปัจจัยร่วมบางอย่างที่ทำให้เกมเหล่านี้โดดเด่นในตลาดไทย ข้อแรกคือ การเข้าถึงง่าย โดยเฉพาะเกมมือถืออย่าง RoV, PUBG Mobile, Free Fire และ MLBB ที่สอดรับกับพฤติกรรมผู้เล่นไทยซึ่งนิยมสมาร์ตโฟนอยู่แล้ว ข้อสองคือ การแข่งขันดูสนุก เพราะทั้งเกม MOBA และ Battle Royale ให้ความตื่นเต้นกับคนดูสูงมาก และข้อสามคือ มีระบบลีกและเวทีต่อยอด ซึ่งทำให้ผู้เล่นรู้สึกว่าฝึกแล้วมีทางไปต่อจริง ไม่ได้เล่นแล้วจบอยู่แค่ระดับสมัครเล่น
อีกประเด็นคือไทยมีวัฒนธรรมการดูสตรีม ดูการแข่งขัน และเชียร์ทีมค่อนข้างแข็งแรง เมื่อเกมหนึ่งมีลีกชัด ทีมชัด และรายการสม่ำเสมอ เกมนั้นก็มักจะยิ่งได้รับความนิยมมากขึ้นตามไปด้วย นี่คือเหตุผลว่าทำไมบางเกมที่ไม่ได้แค่ เล่นแล้วสนุกอย่างเดียว แต่มีระบบอีสปอร์ตจริงจัง จึงอยู่ได้นานและสร้างอิทธิพลในวงการไทยได้มากกว่าเกมที่ฮิตแค่ชั่วคราว
ประเภทของเกม Esport
เกมที่ถูกนำมาแข่งขันในระดับ Esport นั้นมีหลากหลายประเภท ซึ่งแต่ละประเภทก็มีรูปแบบการเล่น ทักษะที่ใช้ และรูปแบบการแข่งขันที่แตกต่างกันออกไป การเข้าใจประเภทของเกม Esport จะช่วยให้เห็นภาพชัดขึ้นว่า วงการนี้ไม่ได้มีแค่เกมแนวเดียว ในวงการ Esport มีเกมหลากหลายประเภทที่ถูกพัฒนาให้แข่งขันในระดับมืออาชีพ ซึ่งแต่ละประเภทก็ใช้ทักษะที่แตกต่างกันออกไป ไม่ว่าจะเป็นความแม่นยำ การวางแผน หรือการทำงานเป็นทีม การเข้าใจประเภทของเกมเหล่านี้จะช่วยให้เห็นภาพรวมของวงการ Esport ได้ชัดเจนมากขึ้นนั้นเอง
- MOBA เป็นเกมที่ได้รับความนิยมสูงที่สุดใน Esport โดยเฉพาะในประเทศไทย ผู้เล่นจะถูกแบ่งเป็นทีม และแข่งขันกันเพื่อทำลายฐานของอีกฝ่าย จุดเด่นของเกมประเภทนี้คือการทำงานเป็นทีม การวางแผน และการใช้ทักษะเฉพาะของตัวละคร
ตัวอย่างเกม เช่น RoV, League of Legends, Mobile Legends - Battle Royale เป็นเกมที่ผู้เล่นจำนวนมากจะเข้าแข่งขันในแผนที่เดียวกัน และต้องเอาตัวรอดจนเหลือคนสุดท้าย จุดเด่นของเกมประเภทนี้คือความ ลุ้นและไม่แน่นอน เพราะสถานการณ์สามารถเปลี่ยนได้ตลอดเวลา ผู้เล่นต้องปรับตัวและตัดสินใจอย่างรวดเร็ว
ตัวอย่างเกม เช่น PUBG, Free Fire - Fighting Games หรือเกมต่อสู้ เป็นเกมที่เน้นการแข่งขันแบบตัวต่อตัว โดยผู้เล่นจะต้องใช้ทักษะการควบคุมตัวละคร การกดคอมโบ และการอ่านจังหวะของคู่ต่อสู้ให้แม่นยำ จุดเด่นของเกมประเภทนี้คือ ความเร็วและความแม่นยำ เพราะทุกการกดปุ่มมีผลต่อเกมทันที ผู้เล่นต้องมีการฝึกฝนอย่างต่อเนื่อง และต้องเข้าใจกลไกของตัวละครแต่ละตัวอย่างลึกซึ้ง
ตัวอย่างเกม เช่น Street Fighter, Tekken - Racing Games หรือเกมแข่งรถ เป็นเกมที่จำลองการขับขี่รถในสนามแข่งขัน โดยผู้เล่นต้องควบคุมรถให้เร็วที่สุดและแม่นยำที่สุด จุดเด่นของเกมประเภทนี้คือการควบคุมที่ต้องใช้ความแม่นยำสูง การเข้าโค้ง การเร่งความเร็ว และการวางไลน์ในการขับขี่ ซึ่งต้องใช้ทั้งทักษะและประสบการณ์
ตัวอย่างเกม เช่น Gran Turismo, F1 - Sports Games เป็นเกมที่จำลองกีฬาจริง เช่น ฟุตบอล บาสเกตบอล หรือกีฬาอื่น ๆ โดยผู้เล่นจะควบคุมทีมเหมือนการแข่งขันจริง จุดเด่นคือการใช้ความเข้าใจในกีฬาจริงมาประยุกต์ เช่น การวางแผนทีม การอ่านเกม และการตัดสินใจในสถานการณ์ต่าง ๆ
ตัวอย่างเกม เช่น FIFA, eFootball - Digital Card Games หรือเกมการ์ด เป็นเกมที่เน้นการวางแผน การจัดเด็ค และการคิดล่วงหน้า ผู้เล่นต้องเลือกการ์ดและใช้กลยุทธ์เพื่อเอาชนะคู่ต่อสู้ จุดเด่นของเกมประเภทนี้คือการใช้ ความคิดและการวิเคราะห์ มากกว่าความเร็ว ผู้เล่นต้องเข้าใจระบบของเกมและวางแผนระยะยาว
ตัวอย่างเกม เช่น Hearthstone - RTS หรือ Real-Time Strategy เป็นเกมวางแผนแบบเรียลไทม์ ผู้เล่นต้องบริหารทรัพยากร สร้างกองทัพ และวางแผนเพื่อเอาชนะคู่ต่อสู้ จุดเด่นคือการต้องคิดและตัดสินใจตลอดเวลา พร้อมกับควบคุมหลายอย่างในเวลาเดียวกัน ทำให้เป็นหนึ่งในเกมที่ใช้ สมอง สูงมากในวงการ Esport
ตัวอย่างเกม เช่น StarCraft - FPS (First-Person Shooter) หรือเกมยิงมุมมองบุคคลที่หนึ่ง เป็นเกมที่เน้นความแม่นยำในการยิง และการตอบสนองที่รวดเร็ว ผู้เล่นต้องมีทักษะด้าน Aim (การเล็ง) การเคลื่อนไหว และการสื่อสารกับทีม เพราะส่วนใหญ่เป็นเกมแบบทีม
ตัวอย่างเกม เช่น VALORANT, Counter-Strike
โดยรวมแล้ว ประเภทของเกม Esport มีความหลากหลายมาก และแต่ละประเภทก็เปิดโอกาสให้ผู้เล่นที่มีความถนัดต่างกันได้เข้ามามีบทบาทในวงการ ไม่ว่าจะเป็นสายยิง สายวางแผน หรือสายทีม ซึ่งนี่คือหนึ่งในเหตุผลสำคัญที่ทำให้ Esport เติบโตได้อย่างต่อเนื่องในปัจจุบัน
วงการ Esport ไทย ในปัจจุบันเป็นอย่างไร
วงการ Esport ไทย ในวันนี้ถือว่าอยู่ในช่วงที่ แข็งแรงขึ้น เมื่อเทียบกับหลายปีก่อน เพราะเริ่มมีทั้งโครงสร้างการแข่งขัน การผลักดันเชิงนโยบาย และเส้นทางสู่ระดับนานาชาติที่ชัดขึ้น และไทยมีศักยภาพในอุตสาหกรรมเกมและอีสปอร์ตสูงจากทั้งจำนวนผู้เล่น ความพร้อมด้านดิจิทัล และความนิยมของผู้ชม ขณะที่ TESF เองก็มีบทบาทชัดเจนทั้งในเรื่องการจัดการแข่งขัน การขึ้นทะเบียน การอบรมบุคลากร และการคัดเลือกตัวแทนทีมชาติไทยในหลายเกม วามท้าทายของวงการไทยยังมีอยู่ ทั้งเรื่องการพัฒนาระบบนิเวศให้ครบวงจร
การสร้างภาพลักษณ์ Esport ให้เป็นกีฬาอาชีพมากขึ้น การพัฒนาบุคลากรเบื้องหลัง และการทำให้การเติบโตของอุตสาหกรรมมีความยั่งยืน ไม่ใช่โตเฉพาะด้านการแข่งขันเพียงอย่างเดียว ประเด็นนี้สำคัญมาก เพราะจะเป็นตัวกำหนดว่าไทยจะไปได้ไกลแค่ไหนในเวทีโลก
ความท้าทายของวงการ Esport ไทยในปัจจุบัน
แม้ Esport ไทยจะเติบโตมาก แต่ก็ยังมีโจทย์ใหญ่หลายข้อความท้าทายสำคัญคือการสร้างระบบนิเวศให้ครบวงจร ทั้งในด้านบุคลากร การจัดการสโมสร ความยั่งยืนของลีก เส้นทางอาชีพหลังการแข่งขัน และการเปลี่ยนภาพจำของสังคมให้มอง Esport เป็นกีฬาอาชีพมากขึ้น ไม่ใช่เพียงภาพของ “เด็กติดเกม” แบบที่เคยถูกเข้าใจมาก่อน อีกด้านหนึ่งคือการแข่งขันระดับอุตสาหกรรมที่รุนแรงมาก เกมบางเกมอาจมีฐานผู้ชมสูงระดับโลก แต่ถ้าไม่มีลีกไทยแข็งแรงหรือไม่มีการสนับสนุนต่อเนื่อง ก็อาจโตได้ไม่เต็มศักยภาพ
ดังนั้นอนาคตของวงการไทยไม่ได้ขึ้นอยู่กับแค่ความนิยมของเกม แต่ขึ้นอยู่กับความสามารถในการสร้างโครงสร้างรองรับผู้เล่น ทีม ผู้จัด และผู้ชมอย่างต่อเนื่องด้วย
อนาคต Esport ไทยจะไปทางไหนต่อในอีก 5 ปี
แนวโน้มของ Esport ไทยยังดูเป็นบวกอยู่มาก เพราะทั้งขนาดตลาด จำนวนผู้เล่น และความสนใจจากภาครัฐกับเอกชนยังเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง ตลาด Esport ไทยโตเฉลี่ยราว 20% ต่อปี และจำนวนผู้เล่นมีแนวโน้มขึ้นต่อ ซึ่งเป็นฐานสำคัญของทั้งอุตสาหกรรม ขณะที่เวทีระดับนานาชาติอย่าง Asian Games และ World Esports Championship ก็ยิ่งทำให้กีฬาอีสปอร์ตมีความชอบธรรมมากขึ้นในสายตาสังคมทั่วไป ถ้าไทยสามารถรักษาโมเมนตัมเรื่องลีกในประเทศ การพัฒนาบุคลากร และการสร้างภาพลักษณ์ของอาชีพนี้ให้แข็งแรงได้
เรามีโอกาสก้าวจาก ประเทศที่เล่นเกมเก่ง ไปเป็น ประเทศศูนย์กลางอีสปอร์ตในภูมิภาค ได้จริง และนั่นจะเปิดทางให้อาชีพสายเกมมีความหลากหลายมากขึ้น ทั้งนักกีฬา โค้ช นักวิเคราะห์ ผู้จัดการแข่งขัน ผู้พากย์ และสายคอนเทนต์ที่เชื่อมกับอุตสาหกรรมนี้โดยตรง
สนใจสายเกมหรือ Esport เรียนต่อด้านนี้ได้ที่นี้
ถ้าน้อง ๆ สนใจวงการเกมและ Esport แบบจริงจัง ไม่ว่าจะในมุมของการพัฒนาเกม การทำงานในสายอีสปอร์ต หรือการสร้างอาชีพในอุตสาหกรรมนี้ การเรียนต่อในหลักสูตรที่เกี่ยวข้องโดยตรงจะช่วยให้เห็นภาพอาชีพและพัฒนาทักษะได้เป็นระบบมากขึ้น
สามารถดูหลักสูตรได้ที่ : หลักสูตรวิทยาลัยนวัตกรรมเทคโนโลยี หรือ วิทยาลัยนวัตกรรมดิจิทัลเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยรังสิต
ถ้ามองภาพรวมทั้งหมด วงการ Esport ไทย ไม่ได้โตเพราะกระแสอย่างเดียว แต่โตจากหลายแรงส่งพร้อมกัน ทั้งจำนวนผู้เล่น ตลาดมือถือที่แข็งแรง ระบบการแข่งขันที่เริ่มชัดขึ้น ผลงานของนักกีฬาไทยในเวทีโลก และการสนับสนุนจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เกมอย่าง RoV, PUBG Mobile, Free Fire, VALORANT และ Mobile Legends จึงไม่ได้เป็นแค่เกมดัง แต่เป็นตัวแทนของทิศทางที่ต่างกันในวงการไทย บางเกมเด่นเรื่องรายได้และลีกในประเทศ บางเกมเด่นเรื่องฐานผู้ชมระดับโลก บางเกมเด่นเรื่องโอกาสในอนาคต แต่ทั้งหมดสะท้อนเหมือนกันว่า Esport ไทยวันนี้มีรากที่ชัดกว่าเดิมมาก และถ้าพัฒนาโครงสร้างให้ดีต่อเนื่อง วงการนี้ก็มีโอกาสเติบโตไปไกลกว่าการเป็นแค่ความบันเทิงแน่นอน
Ref
eSports เกมที่เป็นมากกว่าเกม
E-Sport คืออะไร? รู้จักอีสปอร์ตแบบเข้าใจง่าย พร้อมเจาะลึกว่ากีฬาอีสปอร์ต มีอะไรบ้าง?
eSports คืออะไร ? มีกี่ประเภท ? เป็นยังไงเมื่อเกมกลายเป็นกีฬา
โอกาสและความท้าทายของวงการอีสปอร์ตไทย
Esports คือกีฬา นักแข่งไทยกวาดเงินรางวัลสูงอันดับ 16 โลก
ไทยกำลังจะก้าวสู่ประเทศศูนย์กลาง E-Sports ระดับโลก
